Op een recente bijeenkomst van ons eigen Consultancy-onderdeel introduceerde ik het concept van IPSE (oftewel ‘zelf’ voor de niet-Latinisten onder ons). IPSE staat voor Iq, Pq, Sq en Eq; je Intelligentie, Power, Sociale en Emotionele Quotient.

Anders gezegd:

• Wat weet je? (Iq; je hoofd)
• Wat voel je? (Eq; je hart)
• Wie ken je? (Sq; je hart)
• Wat doe je? (Pq; je buik)

De vierde is ‘nieuw’ en door mij geintroduceerd; volgens mij heb je ook niks aan de eerste drie als je het niet weet om te zetten in daden. Voor een goede consultant zouden de drie (hoofd, hart, buik) niveaus ook moeten leiden tot de volgende drie vragen:

• Wat ga ik hier doen?
• Welke collega’s kunnen hier meedoen?
• Hoe kom ik hier weg? Wat is mijn volgende klus?

Te vaak blijven we te lang hangen in de eerste vraag!

Tags: PQ | Adviesvak

vraagt mijn kleinzoon in 2038 als hij zijn geschiedenisles moet voorbereiden. Dit plaatje kan hem helpen:

Tags: Kredietcrisis

En daar zijn we weer; vol met inspiratie en goede zin! Amerika gaat veranderen en dat voel je als je door Boston loopt. Nu is Boston niet representatief voor de USA (bijna ‘liberaal’), maar hier is waar het allemaal begon. Boston heeft de Freedom trail, Cheers, JFK en Harvard en is de stad waar Barack afstudeerde van Harvard Law School. Bijzondere stad dus; waar ooit de onafhankelijkheidsstrijd tegen de Engelsen begon, waar JFK werd opgeleid (die de strijd tegen rassendiscriminatie echt afmaakte) en waar de 1e Afro-American president van de USA is opgeleid. Een knooppunt van gelijkheid en vrijheid; het motto van Harvard is niet voor niets ‘Veritas’, oftewel ‘waarheid’.

Op deze bijzondere plek mocht ik de afgelopen twee weken rondlopen en het Leading Professional Service Firms-programma van Harvard Business School doorlopen. Hier wat hoogtepunten, maar het meest bijzondere moment was wellicht dat Prof. Jay Lorsch aanwezig was geweest bij een diner met Barack Obama op de voorlaatste avond van ons programma. De volgende morgen kon hij zijn emoties niet inhouden toen hij vertelde hoe trots en blij hij was dat hij dit mocht meemaken in de USA (hij is 75!). Een zaal met 80 top-professionals vanuit de hele wereld zat stil en met een brok in de keel te kijken naar deze baanbrekende denker in consulting-land (zijn boek Aligning the Stars is een klassieker). Naast hem bestond de topcast van hoogleraren uit Tom DeLong (van When Professionals have to Lead), Boris Groysberg en Ashish Nanda. Het leermodel van Harvard is bijzonder; volledig gebaseerd op casussen (4 per dag: gemiddelde casus is 1 uur inleeswerk (de avond ervoor tussen 20:00 en 24:00) en wordt in 1,5 uur doorgespit in een klassikaal model tussen 08:30 en 17:00):

(Jay Lorsch in class)

Boris Groysberg had een mooie stelling: Firms need talented workers more then these workers need firms en in de definitie van Harvard zijn deze ‘Stars’ men/women in critical jobs whose performance crucial is to their organizations’ success’. Worden Stars geboren (nature)? Voor een deel is het antwoord ja, want het zijn A-typen die willen scoren, hard werken, gedreven en bijzonder intelligent zijn. Toch blijkt dat er eerder sprake is dat ze 'gemaakt' worden (nurture); het onderzoek van Groysberg toont namelijk aan dat Stars grotendeels (voor 70%) high performers zijn die zich ontwikkelen in de eigen organisatie (dus minder nature) en als ze naar een andere organisatie overstappen daalt hun performance dramatisch.

Les 1: ontwikkel stars, en 'koop' ze niet van buiten. Behoud je sterrenteam door ze in staat te stellen vaardiger te worden, door ze erkenning te geven en door te zorgen voor een goede werk-privé balans (uit datzelfde onderzoek van Groysberg komt naar voren dat van de de stars die van andere organisaties komen, 66% binnen 3 jaar weer vertrekt):

Over Change (Les 2) gaf DeLong een mooie formule: Verandering = (Ontevredenheid * Perspectief * Proces) > Weerstand. Een veelvoorkomende vergissing is dat er veel nadruk wordt gelegd op perspectief/toekomst en te weinig op ontevredenheid en proces (zie ook Les 3).

Les 3: DeLong geeft ook nog een mooi model over de taak van leiders in een PSF (Professional Service Firm):

1. Setting Direction
2. Building Commitment
3. Ensuring Execution
4. Leading by Personal Example

Als 1 van de 4 niet in gelijke mate aanwezig is gaat het mis! En binnen een club eigenwijze, intelligente professionals vergeten we vaak voldoende tijd voor aspect 2; in de case werd uitgelegd dat McKinsey daar 18 maanden voor uittrok door de wereld rond te reizen en elk van de 8.000 professionals te betrekken in het proces.

Een derde gebied (Les 4) dat veel aandacht kreeg was: The Firm vs. The Family. Veel gedreven professionals werken te veel (60-70 uur is geen uitzondering) en dat gaat ten koste van huwelijk en gezin. Bij gewone mensen is het echtscheidingspercentage al bijna 50%, onder ‘stars’ is dat 75%. Zoals Jay Lorsch ons voorhield: Build a Life, not a Resume. Iets dat ook voor mij persoonlijk een uiterst relevant onderwerp is.

Als laatste (Les 5) zou ik willen wijzen op een onderwerp van Tom DeLong over de ‘vergeten B-spelers’ in de PSF; de 65% van jongens en meisjes die nooit partner zullen worden, maar die het kloppend hart van de organisatie zijn. Aan deze groep (het B-team) zou een goede Managing Partner eenvoudig tijd kunnen besteden en zo The Firm op een relatief goedkope manier helpen:

Er zijn twee boeken waar het gedachtengoed van deze opleiding instaat:

• When professionals have to lead, DeLong, Gabarro and Lees, Harvard Business School Press, 2007
• Aligning the stars, Lorsch and Tierney, Harvard Business School Press, 2002

Als je ooit de kans krijgt (en USD 10.000 in een week kan missen): GAAN!

Tags: Barack | Harvard | PSF | Kennedy

De komende twee weken even geen blogs want ben ik ver weg (ga naar Boston studeren aan Harvard); de Freedom-trail lopen en dan weer met goede ideeën terug van ver weggeweest (net zoals deze eenzame pinguin):

Tags: Harvard

Op dit moment lees ik het boek van Fareed Zakaria een origineel denker, interviewer en auteur. In zijn laatste boek (The Post-American World) zegt hij : This is not a book about the decline of America, but rather about the rise of everyone else.

Een wereld waarin de United States niet langer domineren in de mondiale economie, niet meer (alleen) de wereldpolitiek orchestreren, en niet meer de leidende cultuur is. Maar waar door "rise of the rest”, met landen als China, India, Brazilië en Rusland de wereld wordt hervormd; de grootste gebouwen, de meest-verkopende films en de meest geavanceerde producten komen niet (meer) uit de USA. Als je hiernaar kijkt snap je hoe dat kan:

Tags: FareedZakaria | Azie | Mondialisering

Bij veel bedrijven hoor je vandaag de dag dingen als de broekriem aanhalen, even doorbijten of andere termen die door managers worden gebruikt om medewerkers het gevoel te geven dat het menens is en er even niet zo veel kan; cursussen gaan niet door, kerstdiners worden afgezegd en deelname aan congressen wordt beschouwd als frivoliteit.

Gelukkig is er soms tegengeluid en vandaag in het FD (blz. 12) een aardig stuk van FD-redacteur Jeroen Bos onder de titel: Wil de echte leider opstaan? Hij waarschuwt dat het management niet te ver moet gaan met zulke schraperige maatregelen; als het bedrijf serieus geld verliest, maken deze kosten het nooit goed. Een uitje of een feestje kan ook veel goeds doen voor het teamgevoel en mensen beter laten samenwerken. Dan is het een zinvolle investering, waarmee je op de lange termijn je medewerkers blijft binden. Aan zo’n vooruitziende blik ontbreekt het nogal eens. Daarom komt de echte reorganisatie vaak pas na de officiële reorganisatie. De goede werknemers hebben gewacht totdat de banenmarkt aantrekt en vertrekken dan!

Aan alle Schraalhanzen van Nederland: U bent gewaarschuwd!

Tags: Kredietcrisis | Leiderschap | Management

Tags: Humor

De 2e officiele GastBlog.

Ontmoeten, een woord met een mooie betekenis. Ontmoeten; opzettelijk samenkomen. Deze vorm van ontmoeten vinden wij zo belangrijk, dat het recht hierop is opgenomen in onze grondwet. In de artikelen 8 en 9 om heel precies te zijn. Voor de detaillisten onder ons:

Artikel 8 ‘Het recht tot vereniging wordt erkend. Bij de wet kan dit recht worden beperkt in het belang van de openbare orde.’
Artikel 9 Lid 1. ‘Het recht tot vergadering en betoging wordt erkend, behoudens ieders verantwoordelijkheid volgens de wet.’

Een belangrijk recht. Het moet niet. Het mag. Dit is voor mij de lading van ontmoeten; het mogen ontmoeten van een ander. Maar het niet moeten, het ont‐moeten in rust.

Synchroniciteit
Wat mij aanspreekt is ontmoeten in de betekenis van toevallig tegenkomen. Maar dan niet in de vorm van zomaar toevallig, maar in synchroniciteit. Toeval met betekenis. Een opvallende ontmoeting of gesprek bijvoorbeeld die een kettingreactie teweeg kan brengen. Synchroniciteit is in 1930 bedacht door Jung, een Zwitserse psychiater en psycholoog. Volgens Jung ervaar je een synchroniciteit als iets meer dan gewoon toeval is, omdat de gebeurtenissen, of hetgeen bijvoorbeeld gezegd wordt, voor de ontvanger met elkaar te maken schijnen te hebben, maar niet omdat het ene het andere heeft voortgebracht. Maar weer andere stromingen schrijven synchroniciteit toe aan sturende hogere (goddelijke)machten. Ik zelf zie synchroniciteit als een signaal van de eigen geest, gevoed door natuurlijke energie en signalen. Zeg maar het poldermodel tussen de twee eerder genoemde stromingen.

Oppervlakkig
Een mens heeft de hele dag contact met bijvoorbeeld zijn dierbare naaste, voor het schoolplein, met mensen zomaar in het voorbij gaan, cliënten en met collega’s. De meeste van deze contacten zijn oppervlakkig. Natuurlijk worden de benodigde woorden en signalen uitgewisseld. Maar ontmoet je deze personen ook daadwerkelijk? Weet je wat zijn of haar drijfveren zijn? Of waar de passie
ligt? Wat deze persoon bezig houdt? Waar je mee zou kunnen helpen? Wellicht kan je elkaar aanvullen? Of ben jij de sleutel tot iemands anders zijn uitdaging. Of andersom. Ondanks het vele ‘gecommuniceer’ weet je vaak maar heel weinig van de personen die je tegenkomt. Van een echte ontmoeting is dan geen sprake. Eigenlijk gaat het niet eens over het uitwisselen van heel veel woorden, communiceren doe je immers slechts voor een minuscule stukje verbaal, maar om die uitwisselende vonk.

Ont‐moeten
Ont‐moeten leidt uiteindelijk tot ontmoeten. Ont‐moeten en ontmoeten hebben dus beide hun eigen betekenis. Verbale en non‐verbale communicatie wordt beïnvloed door regels, normen en waarden die worden bepaald door onze omgeving. We gedragen ons naar dat geen wat er van ons verwacht wordt, vanuit de rol die ons wordt toegeschreven of die wij ons zelf hebben toegedicht in de loop van ons leven.
Uiteindelijk gaat hier een zekere dwang vanuit. Communicatie is dan alleen nog maar een rationeel proces. Zonder dat wij naar ons hart luisteren. Om te ontmoeten dien je deze ’opgelegde’ wijze van communicatie naast je neer te leggen. In eerste instantie kan dat nogal wat weerstand opleveren in je omgeving, je doet immers niet meer wat je ’moet’ doen. Maar uiteindelijk leidt deze weg naar het daadwerkelijk ontmoeten van mensen (en jezelf…). Echte communicatie gebeurt zonder je gedachten, en daarmee je woorden, constant door allerlei ’opgelegde filters’ heen te halen. Je communiceert dan op basis van je werkelijke zelf, omdat je authentiek bent.

Authentiek
Authentiek is als je activiteiten en keuzes tegen het licht houdt, dicht bij je eigen natuur blijft en daarbij jezelf de vraagstelt of deze nuttig zijn in de dans met jezelf en de omgeving om je heen. Dit moet zeker geen rationeel proces zijn, maar meer een luisteren naar je hart. Luisteren bedoel ik niet figuurlijk, maar letterlijk. Luisteren met het hart is zeker geen empathische onzin. In de hersenen is namelijk het limbisch systeem betrokken bij je emotie en motivatie. Onderdeel van dit systeem is de hypothalamus die de regulering van je bloeddruk en hartslag verzorgd. Emotie communiceert via je lichaam tot jezelf en daarmee tot de omgeving. Het is onmogelijk om tegen jezelf te liegen. De kunst is om de geringste versnelling van je hartslag waar te nemen. Op dit principe is de leugendetector gebaseerd. Overigens moeten de koffiedrinkers oppassen, cafeïne beïnvloedt namelijk de hartslag en daarmee de objectiviteit bij het er naar luisteren.

Buber
De filosoof Martin Buber (1878 ‐ 1965) definieert in menselijke relaties (communicatie) twee fundamentele verschillen; I‐It en I‐Thou -relations.
’An I-It-relation is the normal everyday relation of a human being towards the things surrounding him. Man can also consider his fellows as an It and that is what he does most of the time, he views the other from a distance, like a thing, a part of the environment, forged into chains of causality. Radically different the I-Thou-relation. The human being enters into it with his innermost and whole being, in a meeting, in a real dialogue this is what both of the partners do.’

Tot slot, ontmoeten is communiceren door te ont‐moeten en vooral te luisteren naar hetgeen het hart te zeggen heeft. Daar is lef voor nodig omdat er tegen regels, waarde en normen gebokst moet worden. De ‘prijs’ om daadwerkelijk authentiek te communiceren; een stille wens van ieders geest...
—-
Anthony van der Zwan, werkzaam bij Ordina, schrijft regelmatig over geldzaken, welzijn en talent.
Dit artikel is op persoonlijke titel geschreven, en alle uitingen zijn zijn privé mening en hebben niets
te maken met zijn werk, werkgever, of andere belangen. Alle auteursrechten voorbehouden.

Tags: GastColumn | Filosofie

Ik beloof dat het mijn laatste Barack-blog is (al ga ik volgende week naar Barack-land en dus zal de verleiding wel groot blijven), maar je moet wel heel sterk in je schoenen staan als leider, als je dit om je heen ziet:

Hier nog meer van dit soort mooie Barack-beelden.

Tags: Leiderschap | Barack

Hij lijkt mij geen groot leider te zijn geworden, maar John McCain is wel een knap verliezer; hoe hij zijn aanhang maant om achter zijn president, Barack Obama, te gaan staan is het teken van een groot verliezer:

4 November is een historische dag en zo voelde dat vanochtend toen mijn zoontje (van 9) de trap afstoof en de krant pakte (NRC.Next) om te zien wie gewonnen had; daarin stond het natuurlijk niet want de krant was van voor middernacht. Snel griste hij mijn iPod Touch om via Nu.nl daarop te zoeken wie gewonnen had. Juichend stampte hij door het huis: Obama, Obama, Obama! (zie ook hier).

Waarom hij hem een een goed leider van de wereld vindt, is mij niet helmaal duidelijk en kan hij ook niet uitleggen, maar kennelijk spreekt de persoon van Obama jonge mensen aan. Of wellicht kun je als je onbevangen kijkt naar iemands gezicht van nature zien wie de beste leider is? Ook bij mij liepen de tranen over mijn wangen toen ik de beelden zag van 200.000 mensen die hun man toejuichten om de wereld anders te maken. Het feit dat een afro-american president is geworden, is voor mij het bewijs dat we aan het begin van een nieuwe era staan, de era van respect, aandacht en compassie, de era van slow: Yes we can!

Tags: Leiderschap | Barack | Slowmanagement