Deze film is van een experiment waarbij in
een wijk eerst een aantal avonden achtereen
zeer luid werd gedrumd op een drumstel; al
snel stonden de buren op de stoep te klagen
over geluidsoverlast.
Vervolgens werd het geluid van een
(geensceneerde) ruzie met huiselijk geweld
gedraaid en wat er toen gebeurde
.....
Sreedhari Desai van Harvard
heeft een bijzondere correlatie
blootgelegd tussen ‘gemeenheid’ in een
organisatie en ‘hoogte van het inkomen
van het management’: hoe meer de CEO
verdient hoe ‘gemener’ zijn of haar
organisatie is.
Zoals ze schrijft: "Increasing executive
compensation results in executives behaving
meanly toward those lower down the
hierarchy" in haar paperWhen Executives Rake in
Millions: Meanness in
Organizations. Als ik naar sommige
Nederlandse (ex) CEO’s kijk, kan ik
het wel geloven.
Vorig jaar al liet Volkswagen zien hoe je
met wat fantasie gedrag eenvoudig kunt
veranderen (zie hier); nu pakken ze
de draad weer op. Wat doen wij de
volgende keer slimmer en creatiever
als we verandering willen
bewerkstelligen?
Vroeger kon je,
als kind, zo bang zijn in het donker
dat je dacht dat achter elke boom een
‘boef’ stond; erger nog elke boom en
elke schaduw werd in het donker een
boef.
In Nederland is er iets vergelijkbaars aan
de hand; we schreeuwen dat het onveilig is
we roepen om (nog) meer blauw op straat.
En natuurlijk worden er juweliers in Almere
overvallen (maar waar niet?) en is dat niet
te vergoeilijken, maar objectief gezien
daalt de door burgers ondervonden
criminliteit in Nederland al jaren (uit
CBS blz 55):
En toch vinden
we het steeds onveiliger. Kennelijk is er
dus zoiets als ‘gevoels-veiligheid’ en
‘echte veiligheid’.
Ik heb het vermoeden dat we onszelf die
angst (laten) aanpraten door de op TV
voorbijtrekkende schreeuwerds en politieke
partijen die wel-varen bij dit gevoel van
de burger. Als je maar vaak genoeg iemand
op TV ziet roepen dat het zo onveilig is,
ga je het wellicht nog geloven ook. Nooit
heb ik een journalist horen vragen waarom
die persoon dat vindt en waar dat op
gebaseerd is; waarschijnlijk papagaait die
geïnterviewde weer een andere papagaai na!
Ik moest even denken aan een slaap-feestje
van mijn dochtertje laatst: er begon één
meisje te roepen dat ze bang was en voordat
je het wist waren ze allemaal bang.
Waarvoor wist niemand, maar het was eng.
Als we nou allemaal eens ophouden met te
roepen dat het onveilig is en de media
stoppen met van elk incident een heel item
te maken, zijn we over 5 jaar over onze
angst heen. Kijk naar dit prachtige verhaal
van Frans Timmermans ‘Be like Jack
Sparrow’ en nooit meer bang zijn!
Bram Buunk is
hoogleraar aan de Rijksuniversiteit
Groningen, kan zich er wel eens aan
storen: dat we met zijn allen doen
alsof het er op de werkvloer heel
netjes en rationeel aan toe gaat,
terwijl in wezen primitieve oerdriften
en onbewuste processen in belangrijke
mate ons gedrag bepalen. Op Intermediair
vond ik wat mooie uitspraken van hem:
Is dat niet gek: een psycholoog die
het menselijk gedrag vanuit biologische
processen verklaart?
'De mens is een dier; een bijzonder dier,
maar wel een dier. Steeds meer onderzoek
laat zien dat het verschil met dieren zoals
men dat sinds mensenheugenis definieerde,
steeds meer een matter of degree blijkt te
zijn. Intelligentie bijvoorbeeld, daarin
zou het grote verschil tussen ons en dieren
schuilen. Maar er zijn zoveel dieren die
veel meer kunnen dan wij. Onderzoekers
hebben chimpansees bijvoorbeeld leren
tellen. Vervolgens toonden ze een fractie
van een seconde een bord waarop alle
cijfers door elkaar stonden. De chimpansee
zette de cijfers zonder problemen in de
juiste volgorde. Studenten, toch mensen met
enige intelligentie, waren daartoe niet in
staat. Uiteindelijk na lang trainen, een
beetje.'
Maar we onderscheiden ons wel van
de dieren door onze wil.
‘De wil is een illusie. We denken dat we
een wil hebben. We dénken: "ik wil dat
beeldje pakken" (grijpt naar een stenen
beeldje van elkaar omarmende mensen in een
cirkel) en we pakken het ook, maar het
bewegingscentrum in onze hersenen is
ingeschakeld voordat we zeiden dat we het
beeldje wilden pakken.'
U zegt: die oerdriften bepalen ons
gedrag op de werkvloer.
'Als het om de werkvloer gaat, doen we
alsof we rationele wezens zijn en
tegelijkertijd hebben we voor allerlei
zaken geen verklaring. Waarom komen vrouwen
niet aan de top, terwijl bedrijven dat heel
graag willen? Mannen zijn miljoenen jaren
lang geëvolueerd tot primaten die zich in
hiërarchische groepen kunnen handhaven. Ze
werkten samen tijdens de jacht en oorlogen
en zijn dus tot in iedere vezel van hun
lichaam ingesteld op onderlinge
samenwerking, én op strijd en competitie.
Zo'n evolutionaire verklaring doet
ook een beetje simplistisch aan.
'Eenvoud is het kenmerk van het ware. In de
VS is onderzoek gedaan naar inkomen en
kinderaantal. Mannen hadden naarmate ze
meer inkomen hadden ook meer kinderen. Bij
vrouwen was dat precies omgekeerd: hoe
hoger het inkomen, hoe minder kinderen. Dat
soort oerdriften werken nu ook nog door.
Daar moet je je ogen niet voor sluiten.'
Voor Inspiratie, Irritatie, Innovatie,
Inzicht & Informatie
Weer een dag geen Inspiratie?
The problems of the world cannot possibly be
solved by skeptics or cynics whose horizons are
limited by the obvious realities. We need men who
can dream of things that never were.
John F. Kennedy
Boek mij @
Volg mij @
Slow.TV
Wilt u op de hoogte blijven? Vul hier uw
email-adres in: